31 stycznia 2019 | Danuta Kaszlej
Pogrzeb por. Jana Kuleszy
 

fot. Zbign

Towarzyszyliśmy w ostatniej drodze por. Jana Kuleszy – żołnierza Armii Krajowej, udzielającego po wojnie wsparcia oddziałom antykomunistycznego podziemia, więzionego w latach 1951-54, odznaczonego w 2018 r. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, członka augustowskiego koła Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej.

Pogrzeb z asystą wojskową miał bardzo uroczysty charakter.
Wartę przy trumnie 29 i 30 stycznia br. w Augustowie i Monkiniach pełnili żołnierze12 Batalionu Lekkiej Piechoty w Suwałkach, dziękujemy im też za asystę sztandaru augustowskiego koła ŚZŻAK.
IMG_9372 IMG_938330 stycznia 2019 r. w kościele p.w. Matki Bożej Anielskiej w Monkiniach koncelebrowanej liturgii pogrzebowej przewodniczył ks. proboszcz Jarosław Gosk.
List do rodziny i uczestników uroczystości skierował szef Biura Bezpieczeństwa Narodowego Paweł Soloch. Odczytał go dowódca 1 Podlaskiej Brygady Obrony Terytorialnej im. gen.bryg. Władysława Liniarskiego, ps. „Mścisław” – płk.Sławomir Kocanowski.
Zbigniew Kaszlej – historyk i Prezes Koła Augustów Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej przedstawił biogram śp. Jana Kuleszy opracowany wspólnie z Bartłomiejem Rychlewskim.
IMG_9387
Na cmentarz parafialny w Monkiniach trumnę wprowadzała kompania honorowa z trębaczem i werblistą, wystawiona przez 14 Suwalski Dywizjon Artylerii Przeciwpancernej im. Józefa Piłsudskiego. Salwa honorowa i wykonany na trąbce utwór „Śpij kolego w zimnym grobie – niech się Polska przyśni Tobie” zamknęły uroczystości pogrzebowe.

Śp. Jana Kuleszę pożegnali najbliżsi, znajomi, sąsiedzi, delegacje jednostek Wojska Polskiego, reprezentacja władz Powiatu Augustowskiego, przedstawiciel Instytutu Pamięci Narodowej oraz współorganizatorzy pogrzebu, czyli władze i członkowie Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej Koło w Augustowie i Klubu Historycznego im. Armii Krajowej w Augustowie. Staraliśmy się pożegnać Pana Jana tak godnie, jak zasłużył na to swoim życiem.
IMG_9408
W imieniu rodziny i organizatorów dziękujemy za wystawienie sztandarów i asystę wojskową dowódcom i żołnierzom 14 Suwalskiego Dywizjonu Artylerii Przeciwpancernej, 1 Podlaskiej Brygadzie Obrony Terytorialnej z obecnym na uroczystości dowódcą – płk. Sławomirem Kocanowskim oraz 1 Batalionowi Zmechanizowanemu „Szwoleżerów Mazowieckich” 15. Giżyckiej Brygady Zmechanizowanej z obecnym na uroczystości mjr. Piotrem Półbratkiem.
IMG_9414Biogram Jana Kuleszy, ps. „Czarny”, „Junak”: http://akklub.pl/aktualnosci/na-wieczna-warte-odszedl-jan-kulesza-ps-czarny-junak/

Poniżej linki do relacji w mediach z pogrzebu śp. Jana Kuleszy:

1. Materiał filmowy w Obiektywie TVP Białystok – wykorzystuje zdjęcia Wojciecha Kaszleja (żródło: akklub.pl)

2. Materiał filmowy Radia 5

3. Reportaż (audio) Radia Białystok

Danuta Kaszlej
Prezes Klubu Historycznego im. Armii Krajowej w Augustowie

fot. 1 Podlaska Brygada Obrony Terytorialnej

 

 

Jan Kulesza, ps. „Czarny”, „Junak”, żołnierz Obwodu Suwałki Armii Krajowej, następnie współpracownik Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”, zmarł 27 stycznia 2019 r. w suwalskim szpitalu. Jan Kulesza wielokrotnie udzielał pomocy partyzantom powojennego, antykomunistycznego podziemia w postaci wyżywienia, informacji o ruchach aparatu represji w terenie i o osobach podejrzanych o współpracę z Urzędem Bezpieczeństwa. Został za to aresztowany we wrześniu 1951 r. i wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Białymstoku skazany na 8 lat więzienia, zwolniony warunkowo w lipcu 1954 r.
Od lat 90-tych XX wieku członek Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, najpierw Koła w Suwałkach, a od kilku lat Koła w Augustowie.
Składamy wyrazy współczucia rodzinie.
Ciało Jana Kuleszy zostanie wystawione 29 stycznia br. w godzinach popołudniowych, w Domu Pogrzebowym przy ul. Skorupki w Augustowie. Wyprowadzenie nastąpi 30 stycznia br. o godz. 10.00 do kościoła parafialnego p.w. Matki Bożej Anielskiej w Monkiniach, gdzie odbędzie się liturgia pogrzebowa i skąd odprowadzimy Jana Kuleszę na miejsce wiecznego spoczynku na cmentarzu w Monkiniach.

kulesza ramkaJan Kulesza ps. „Junak”
(1922 – 2019)

Kulesza Jan, ps. „Czarny” „Junak” – syn Stanisława i Ludwiki z domu Pachucka, urodzony 12.03.1922 r. we wsi Walne, pow. Augustów i tam zamieszkały.
Żołnierz Armii Krajowej, członek siatki konspiracyjnej, współpracownik oddziału AK Franciszka Goworowskiego, ps. ,,Leśny”, a następnie oddziału partyzanckiego WiN Aleksandra Kowalewskiego, ps. ,,Bęben” ,,Rejtan”.
W latach 1949 – 1951 wielokrotnie udzielał pomocy partyzantom Jana Sadowskiego, ps. „Blady” i Piotra Burdyna, ps. „Poręba” w postaci wyżywienia oraz informacji o ruchach „resortu” w terenie, członkach PZPR i ORMO i innych osobach podejrzanych o współpracę z UB. Dostarczył też partyzantom większe ilości amunicji uzyskane z poniemieckich magazynów położonych w okolicach wsi Pijawne. (amunicję przywiózł do domu, wysuszył, zakonserwował a następnie jej część dał bezpośrednio partyzantom, a część przewiózł do schronu w gospodarstwie Chrulskich we wsi Walne).
Zatrzymany i aresztowany przez Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Augustowie 24.09.1951 r.
Wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Białymstoku (akta sprawy: Sr 756/51) na sesji wyjazdowej w Suwałkach 18.12.1951 r. skazany  na 8 lat pozbawienia wolności. Zwolniony warunkowo 05.07.1954 r.
Po wyjściu z więzienia ożenił się z Bronisławą. Od początku lat 90-tych XX wieku aktywnie uczestniczył w pracach Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, najpierw w Suwałkach, a ostatnio w Augustowie.
Postanowieniem Prezydenta RP Andrzeja Dudy z 15.03.2018 r. odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.
Biogram Jana Kuleszy autorstwa Zbigniewa Kaszleja i Bartłomieja Rychlewskiego

15 czerwca 2018 r. Klub Historyczny im. Armii Krajowej w Augustowie zorganizował uroczystość wręczenia Orderów Odrodzenia Polski, podczas której Jan Kulesza, ps. „Czarny”, „Junak” odebrał Krzyż Kawalerski OOP za wybitne zasługi dla niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej.
Wręczając order na sali wypełnionej młodzieżą, zastępca Szefa Biura Bezpieczeństwa Narodowego, minister Dariusz Gwizdała powiedział słowa, które podzielamy:
„W imieniu własnym, ale przede wszystkim Prezydenta RP i zwierzchnika sił zbrojnych oddaję hołd i chylę czoło przed Janem Kuleszą. Pański patriotyzm, ofiarna walka i męstwo są i niezmiennie pozostaną dla nas najpiękniejszym wzorem, z którego młodsi będą czerpać siły w służbie niepodległej Ojczyźnie”.

Cześć Jego pamięci!
Niech spoczywa w Panu.

23 stycznia 2019 | Zbigniew Kaszlej
Wojciech Batura o budowniczych Kanału Augustowskiego
 

Publikujemy referat Wojciecha Batury Działalność budowniczych Kanału Augustowskiego za granicą”, wygłoszony 6 grudnia 2018 r. w II Liceum Ogólnokształcącym w Augustowie im. Polonii i Polaków na Świecie na sesji Klubu Historycznego im. Armii Krajowej w Augustowie.
BaturaNa sesję przybyli: Dariusz Szkiłądź – Wicestarosta Augustowski, Krzysztof Czarnecki – zastępca dyrektora Zlewni w Augustowie Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Białymstoku, Roman Rogoziński – Nadleśniczy Nadleśnictwa Płaska, Tadeusz Wasilewski – były Nadleśniczy Nadleśnictwa Augustów, środowisko augustowskiego PTTK reprezentowały: Krystyna Korzeniecka i Irena Batura. Obecny był Łukasz Faszcza z Muzeum Ziemi Augustowskiej. Klub Historyczny im. Armii Krajowej reprezentowali: Maria Kisielewska, Wojciech Walulik oraz Danuta i Zbigniew Kaszlejowie. Temat sesji przyciągnął pasjonatów historii interesujących się dziejami Kanału Augustowskiego. Ważnym jej adresatem byli uczniowie II LO, bo referat poszerzył wiedzę o działalności Polaków na emigracji, czyli o patronie szkoły.
Gości powitała i podziękowała za organizację spotkania Barbara Koronkiewicz, dyrektor II LO.

Spotkanie stało się też okazją do podziękowania za współpracę z Wojciechem Baturą w roli kustosza Muzeum Ziemi Augustowskiej w związku z jego przejściem na emeryturę.  Danuta Kaszlej, Prezes Klubu Historycznego im. Armii Krajowej w Augustowie podzieliła się odczuciem, że odejście Wojciecha Batury z MZA zamyka pewną epokę w dziejach tej placówki, dlatego jest właściwym momentem, by wyrazić wdzięczność za wiedzę i wszelką pomoc otrzymaną od kustosza MZA.
Jednocześnie klubowa społeczność jest przekonana, że nie zmieni się trwające od początku istnienia Klubu Historycznego im. Armii Krajowej w Augustowie zaangażowanie Wojciecha Batury – członka klubowych władz od 2006 r. – w realizację misji klubu.
Działalność klubu opiera się na wiedzy i zaangażowaniu regionalistów. Nie tylko Wojtkowi, ale i Irenie Baturze zawdzięczamy trwanie od szesnastu lat na wysokim poziomie konkursu „Historia utrwalona na starej fotografii” – pełnią rolę jurorów i przewodników po arcyciekawych miejscach naszego regionu, których byśmy nie poznali gdyby nie coroczne objazdy historyczne.
Czekamy na dzielenie się wiedzą na forum klubu poprzez kolejne referaty, publikacje, wystawy i każdą inną formę a za to, co dotąd, dziękujemy na słodko i z fajerwerkami – powiedziała Danuta Kaszlej, gdy na auli znalazł się potężny tort a na nim, jako dekoracja, śluza Kanału Augustowskiego dla „specjalisty wąskokanałowego”, jak mówi o sobie Wojciech Batura. Nadmienić należy, że autorytet w dziedzinie historii techniki – prof. Bolesław Orłowski, z Instytutu Historii Nauki PAN – nazwał Wojciecha Baturę najwybitniejszym specjalistą w zakresie historii Kanału Augustowskiego. Podzielamy jego zdanie.tort

śluza na torcie

Reasumując: Wojciechowi Baturze dziękujemy za wszystko, co było i cieszymy się na kontynuację dobrej współpracy życząc, by etap życia bez konieczności codziennego chodzenia do pracy był czasem badań, publikacji, dzielenia się nagromadzoną potężną wiedzą i narastania nowej.

Poniżej prezentujemy fotoreportaż Macieja Godlewskiego z sesji Klubu Historycznego im. Armii Krajowej i – co najważniejsze – tekst wygłoszonego przez Wojciecha Baturę referatu, przygotowanego na tę klubową sesję.
Danuta i Zbigniew Kaszlejowie ZOBACZ CAŁY ARTYKUŁ

19 stycznia 2019 | Danuta Kaszlej
Zapraszamy na „Ferie z historią” w Augustowie
 

Ferie to czas wolny … od nudy!
Wraz z Łukaszem Faszczą – pracownikiem Muzeum Ziemi Augustowskiej zapraszamy 22 – 24 stycznia 2019 r., od godz. 10.00 do 12.15, na trzy spotkania w II Liceum Ogólnokształcącym w Augustowie.
Chcemy poprowadzić Was tropami I wojny światowej – konfliktu, który przeobraził Europę, przywrócił niepodległą Polskę, miał krwawy przebieg w naszym regionie, co dokumentują liczne cmentarze z wielkiej wojny narodów.
Po jej zakończeniu mieszkańcy naszej ziemi długo jeszcze nie mogli być pewni przynależności do odrodzonej Polski, o czym będziecie mogli dowiedzieć się dzięki wystawie „Pierwsze dni wolności”.
Przyjdź, zabierz koleżanki i kolegów – czekamy na chętnych z wszystkich szkół.
Danuta Kaszlej
Prezes Klubu Historycznego im. Armii Krajowej w Augustowie

Ferie z historia3

6 stycznia 2019 | Danuta Kaszlej
AK-owcy i Sybiracy na opłatkowym spotkaniu
 

W sobotę, 5 stycznia 2019 r. AK-owcy i Sybiracy oraz zaproszeni przez nich goście spotkali się w licznym gronie, by podzielić się opłatkiem i złożyć noworoczne życzenia.
2019-01-05_21-12-35_721Uroczystość rozpoczęła się mszą świętą w Bazylice Mniejszej NSJ w Augustowie w intencji żyjących, poległych oraz zmarłych Sybiraków i żołnierzy Armii Krajowej oraz ich rodzin, której przewodniczył ksiądz infułat Antonii Kochański, homilię wygłosił ksiądz prałat Marian Szewczyk. O uroczystą oprawę liturgii zadbała młodzież z II Liceum Ogólnokształcącego w Augustowie im.Polonii i Polaków na Świecie: Julia Dąbrowska, Natalia Grabowska, Klaudia Michałowska i Kacper Niedżwiecki.
Ciąg dalszy uroczystości  odbył się w restauracji „Albatros”.
Gośćmi Sybiraków oraz członków zwyczajnych i nadzwyczajnych (bez uprawnień kombatanckich) koła Augustów Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej w Augustowie byli m.in.: ks. Antonii Kochański, Dariusz Szkiłądź – Wicestarosta Augustowski, Burmistrza Augustowa reprezentował Michał Kotarski, obecny był były Burmistrz Augustowa Wojciech Walulik, dyrektorzy i nauczyciele szkół oraz przedstawiciele środowisk współpracujących z kombatantami wśród nich: Barbara Koronkiewicz, Agnieszka Milanowska, Katarzyna BernatowiczKarol Czarniecki, Henryka Rzepecka, Anna Jakucewicz, Danuta Gregorowicz – Prezes Stowarzyszenia Pamięci Zesłańców Sybiru.

Radosny klimat spotkaniu nadał koncert kolęd w wykonaniu uczniów Szkoły Podstawowej nr 2 im. Zygmunta Augusta i ostatniej klasy gimnazjalnej z dawnego  Gimnazjum nr 2 im. Sybiraków oraz Szkoły Podstawowej nr. 6 im. Armii Krajowej w Augustowie, „pod batutą” niezawodnej Leny Olechowskiej.2019-01-05_21-05-37_853Modlitwa za Sybiraków i Akowców poprzedziła tradycyjne przełamanie się opłatkiem i noworoczne życzenia. Nie zabrakło też wspomnień o tych, którzy odeszli w tym roku na wieczną wartę i ważnych akowsko-sybirackich wspomnień i rozmów.

Gospodarzami i organizatorami tego spotkania byli: Zbigniew Kaszlej – prezes augustowskiego koła ŚZŻ AK i Jerzy Sienkiewicz – prezes Oddziału Augustów Związku Sybiraków. W jego organizacji pomogli: Barbara Czartoszewska – wiceprezes augustowskiego Związku Sybiraków oraz Danuta Kaszlej, prezes Klubu Historycznego im. Armii Krajowej w Augustowie.
Spotkanie opłatkowe AK-owców i Sybiraków dofinansowali: Starosta Augustowski Jarosław Szlaszyński i Burmistrz Augustowa Mirosław Karolczuk.IMG_20190105_132112
2019-01-05_21-11-51_286
2019-01-05_21-10-09_100

fot. Danuta Kaszlej

fot. Danuta Gregorowicz

 

W dniu 8 listopada 2018 r. odbyło się uroczyste otwarcie przebudowanej ulicy Saperów w Lipsku. Relacjonował to artykuł sygnowany przez „[KSS]” na stronie internetowej miasta gminy Lipsk (www.lipsk.pl):

„Nowoczesna ulica Saperów oddana do użytku
Dzień 8 listopada br. obfitował nie tylko w wydarzenia kulturalno – historyczne. Tego dnia oddano do użytku drogę powiatową nr 2572 B – ulicę Saperów w Lipsku. Długa na ok. 1,5 km ulica Saperów (dawna Zabłotna) w Lipsku była jedną z najbardziej zniszczonych dróg na terenie Powiatu Augustowskiego. Ulicę wyasfaltowano pod koniec lat 70 ubiegłego wieku. Od tego momentu w wielu miejscach pojawiły się wyrwy i ubytki w nawierzchni. Przejazd ulicą był prawdziwym testem dla zawieszenia samochodu i… cierpliwości kierującego. Zbyt szybka jazda przez przepust znajdujący się w niewielkiej odległości od ul. Batorego groziła poważnym uszkodzeniem samochodu. Do tej pory Powiatowy Zarząd Dróg w Augustowie ratował nawierzchnię ulicy za pomocą punktowych napraw. W 2016 roku rozpoczęto prace projektowe nad przebudową ulicy. Po licznych ustaleniach i wielu zmianach ostatecznie udało się wyremontować ulicę w całości. Największa inwestycja drogowa w naszym mieście o wartości 4 mln 783 tys. zł była współfinansowana z budżetu Powiatu Augustowskiego w kwocie 1 mln 536 tys. zł (32%), z budżetu gminy Lipsk w kwocie 1 mln 536 tys. zł (32%) oraz z „Programu rozwoju gminnej i powiatowej infrastruktury drogowej na lata 2016-2019” kwotą 1 mln 711 tys. zł (34%)”.

Fot. Izabela Wróbel

W listopadzie 2018 r. mieszkańcy ulicy Saperów i Lipska cieszyli się z remontu i przebudowy ulicy. Podobna uroczystość, wtedy otwarcia budowy ulicy, która zyska nazwę Saperów, odbyła się w Lipsku pod koniec lat 70-tych XX wieku.

Poniżej prezentuję pracę „Moja ulica rodzinna” autorstwa Mariusza Chomiczewskiego i Macieja Cituka – uczniów Technikum nr 1 im. 2 Korpusu Polskiego Augustowskiego Centrum Edukacyjnego, dokumentującą proces budowy ulicy Saperów w latach 70.tych XX wieku. ZOBACZ CAŁY ARTYKUŁ

 

PamiętajMY o Ofiarach stanu wojennego, o złamanej nadziei, przetrąconych życiorysach, straconym czasie i o nierozliczeniu odpowiedzialnych.

Zapalona świeca w oknie o 19.30 to znak pamięci o tych, którzy z powodu represji w czasie „grudniowej nocy” nie doczekali wolnej Polski.
13

4 grudnia 2018 | Zbigniew Kaszlej
Zmarł Jan Krzywosz
 

Z głębokim smutkiem zawiadamiamy, że zmarł Jan Krzywosz, członek Obywatelskiego Komitetu Poszukiwań Mieszkańców Suwalszczyzny Zaginionych w Lipcu 1945 r.

Krzywosz  Jan Krzywosz
1939 – 2018

Urodził się w 1939 r. w Kamiennej Nowej, tam mieszkała jego rodzina. Ukończył rolnicze studia inżynierskie, pracował w urzędach centralnych oraz jako dyrektor Zakładu Doświadczalnego w Woźnicach k/ Mikołajek.
Większość swego życia związał z Warszawą, ale w ostatnich latach przebywał najchętniej w Zelwie k/ Gib, ciesząc pięknem natury i spokojem własnego siedliska w Puszczy Augustowskiej.

W Obławie Augustowskiej w lipcu 1945 r. stracił ojca Jana, stryja i wuja.
W 1987 r., wraz z żoną Danutą, z ogromnym zaangażowaniem włączył się w prace Obywatelskiego Komitetu Poszukiwań Mieszkańców Suwalszczyzny Zaginionych w Lipcu 1945 r.
Małżeństwo Krzywoszów dotarło do wielu rodzin Ofiar Obławy Augustowskiej i – pozyskując informacje, zdjęcia, dokumenty – przywróciło zbiorowej pamięci tych, którzy zginęli w sowieckiej pacyfikacji, bo byli Polakami.
Wraz z innymi członkami Komitetu został odznaczony w 2007 r. honorowym tytułem Kustosza Pamięci Narodowej, przyznanym przez Instytut Pamięci Narodowej.

Pogrzeb Jana Krzywosza będzie miał miejsce w środę, 5 grudnia 2018 r. o godz. 10.40 na cmentarzu bródnowskim w Warszawie.
Cześć Jego Pamięci!
Niech odpoczywa w Panu.

Zdjęcie wykonane przez Jerzego Lecha podczas sesji Klubu Historycznego w Augustowie w październiku 2007 r. Więcej informacji znajdziecie Państwo w wydanym po niej Biuletynie:  http://akklub.pl/publikacje/biuletyn-nr-6/

 

Serdecznie zapraszamy na sesję Klubu Historycznego im. Armii Krajowej w Augustowie, na której Wojciech Batura przedstawi referat: Działalność budowniczych Kanału Augustowskiego za granicą.
Sesja odbędzie się 6 grudnia 2018 r. o godzinie 11.00 w II Liceum Ogólnokształcącym w Augustowie im. Polonii i Polaków na Świecie (Aleja Kardynała Wyszyńskiego 1).
Miło nam będzie gościć wszystkich zainteresowanych historią regionu – jak zawsze – wstęp wolny.
Spotkaniu towarzyszyć będzie wystawa „Pierwsze dni wolności – 25, 26, 27 lipca 1919 r.”. Pozostając jeszcze w klimacie radosnego świętowania stulecia odzyskania przez Polskę niepodległości, chcemy przypomnieć, że mieszkańcy Augustowszczyzny mogli cieszyć się niepodległością dopiero osiem miesięcy później. 
Sesja Klubu Historycznego W. Batura, O budowniczych Kanału Augustowskiego (1) Sesja Klubu Historycznego W. Batura, O budowniczych Kanału Augustowskiego (2)

 

plakat Tak za tak 1

Mamy za sobą już pierwszy dzień akcji: „Tak za Tak… To nas obchodzi – niemieckie obozy śmierci!”. Są już setki napisanych listów, a ta ilość będzie wciąż przyrastać.

Dziękujemy wszystkim, którzy wraz z nami upominają się o prawdę.
Będziemy codziennie uaktualniać plakat o nowych współorganizatorów. Są już z nami Kluby Historyczne im. Armii Krajowej z ziemi radzymińskiej (skupia 12 szkół), z Sejn (przy ZSCKR), z Łasina, są szkoły z Suwałk, Szczuczyna, Lipska, Suchowoli, Krasnegoboru i Augustowa, jest Stowarzyszenie Odra Niemen z Wrocławia.
Czekając na kolejne zgłoszenia zamieszczamy poniżej informacje o akcji i materiały do pobrania: ZOBACZ CAŁY ARTYKUŁ