25 kwietnia 1947 r. Suwałki i Augustów były miejscem pełnego godności, zbiorowego ujawnienia żołnierzy Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość” (WiN) – tych z oddziałów leśnych oraz z wspierającej partyzantów siatki konspiracyjnej.

W Suwałkach do ujawnienia 25 kwietnia 1947 r., czyli w ostatnim dniu obowiązywania ustawy z 22 lutego 1947 r. o amnestii, przystąpiły patrole żołnierzy WiN operujące na terenach obecnych powiatów suwalskiego i sejneńskiego.

Suwałki – 25 kwietnia 1947 r. Na czele kolumny ujawniających się – Prezes Obwodu Józef Grabowski ps. „Cyklon”
Suwałki 25 kwietnia 1947 r. ujawnienie obwodu WiN na czele Grabowski ps. Cyklon

25 kwietnia 1947 r., jak relacjonował ujawniający się tego dnia Mieczysław Kleszczewski „Wyrwa”, „(…) o godz. 9.00 rano Józef Grabowski „Cyklon” wprowadził oddziały leśne wraz z członkami organizacji WiN-u do miasta, gdzie to na placu Wolności (…), złożywszy broń w kozły, udał się wraz ze wszystkimi do kościoła [pw. św. Aleksandra] na nabożeństwo, po którym to nastąpił przemarsz do sali Reduta, ul. Rynkowa. Tam po kilku przemówieniach ze strony przywódców organizacji WiN-u i naszych delegatów oraz po złożeniu raportów rozpoczęło się ujawnienie”.
Przemarsz ponad stuosobowej kolumny w zwartym szyku ulicami miasta był wielkim wydarzeniem – „(…) tłumy ludzi przyszły, kwiatów całe morze, msza – jednym słowem święto”.
ZOBACZ CAŁY ARTYKUŁ

 

O augustowskich obchodach Narodowego Dnia pamięci Żołnierzy Wyklętych relacjonowali na podstawie własnych materiałów:
TVP3 Białystok:  „Obiektyw” z 26 lutego 2017 r.:
https://bialystok.tvp.pl/29243513/26022017-godz1830

Portal internetowy: www.augustow24.pl
https://www.facebook.com/pg/Augustow24/photos/?tab=album&album_id=1252792004811668
https://www.facebook.com/pg/Augustow24/photos/?tab=album&album_id=1254464564644412

Strona internetowa 14 Suwalskiego Dywizjonu Artylerii Przeciwpancernej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego:

http://14dappanc.wp.mil.pl/pl/1_487.html
http://14dappanc.wp.mil.pl/pl/1_488.html
Pod linkami powyżej znajdziecie inne zdjęcia niż na naszej stronie – zapraszamy do obejrzenia.

27 lutego 2017 | Zbigniew Kaszlej
W hołdzie „Wyklętym”
 

26 lutego 2017 r., w niedzielę poprzedzającą Narodowy Dzień Pamięci Żołnierzy Wyklętych, uczciliśmy w Augustowie żołnierzy antykomunistycznego podziemia m.in. włączając się po raz trzeci w największy ogólnopolski bieg pamięci: Tropem Wilczym. Bieg Pamięci Żołnierzy Wyklętych.
tropem-wilczym-2017-121

Data święta – Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych nawiązuje do 1 marca 1951 r. Tego dnia w warszawskim więzieniu na Mokotowie wykonano wyrok śmierci na siedmiu członkach IV Zarządu Głównego Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”. Od 2011 r. jest to święto państwowe, honorujące żołnierzy polskiego podziemia antykomunistycznego, walczących o wolność – przeciwko sowietyzacji w latach 1944 – 1963.
W czasie całodniowych obchodów popularyzowaliśmy wiedzę o zbrojnym oporze na Augustowszczyźnie. Warto wiedzieć, że na naszym terenie ostatni partyzant został zastrzelony w obławie w listopadzie 1954 r. Staraliśmy się przypomnieć i upamiętnić tych, którzy musieli żyć „prawem wilka” walcząc z komunistycznym zniewoleniem i płacili za to cenę najwyższą.

Augustowskie uroczystości rozpoczęły się w Bazylice Mniejszej NSJ, gdzie mszę świętą w intencji Żołnierzy Wyklętych koncelebrował i homilię wygłosił ksiądz proboszcz Wojciech Jabłoński. Przybył Jarosław Zieliński – minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, poseł na Sejm RP. Obecne były władze samorządowe: Jarosław Szlaszyński – Starosta Augustowski, Katarzyna Beata Sturgulewska – Wicestarosta, Wojciech Walulik – Burmistrz Miasta Augustowa i Mirosław Karolczuk – zastępca Burmistrza Augustowa, ppłk Waldemar Siedlecki – Dowódca 14 Suwalskiego Dywizjonu Artylerii Przeciwpancernej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego.
Przybyli Nadleśniczowie Nadleśnictw z terenu Puszczy Augustowskiej. Cieszył udział licznych pocztów sztandarowych, m.in.: 14 Suwalskiego Dywizjonu Artylerii Przeciwpancernej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego, augustowskiego Koła Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej, augustowskiego Oddziału Związku Sybiraków oraz szkół podstawowych, gimnazjalnych i ponadgimnazjalnych z Augustowa.

tropem-wilczym-2017-4

Po mszy świętej kolumna uczestników uroczystości przeszła pod tzw. „Dom Turka”, prowadzona przez kompanię honorową 14 Suwalskiego Dywizjonu Artylerii Przeciwpancernej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego. Tam, w miejscu kaźni akowców, członków poakowskiego podziemia oraz osób ich wspierających, modlitwę za Wyklętych poprowadził ks. Wojciech Jabłoński. Po złożeniu wiązanek kwiatów i zapaleniu zniczy nastąpił przemarsz pod Pomnik Żołnierzy Polski Podziemnej, poległych na kresach II Rzeczypospolitej w walce z Sowietami w latach 1944-1954.
tropem-wilczym-2017-29
Tam uroczystość poprowadził Zbigniew Kaszlej, prezes augustowskiego koła Światowego Związku Żołnierzy Armii Krajowej. Podkreślił, że zgromadziliśmy się w tym szczególnym miejscu, by złożyć hołd wszystkim Żołnierzom Wyklętym – Niezłomnym, którzy stanęli do walki w obronie wolności każdego człowieka i naszej Ojczyzny. W szczególny sposób nawiązał do tych, którzy do jesieni 1954 r. walczyli na naszej ziemi. Przywołał Żołnierzy Wyklętych ziemi augustowskiej i suwalskiej, których rodziny przybyły pod pomnik:
– Władysława Stefanowskiego ps. „Grom”,
– Jana Sadowskiego ps. „Blady”,
– Stanisława Siedleckiego ps. „Wierny”, „Klon”,
– Stanisława Orłowskiego ps. „Piorun”,
– Mariana Zawadę ps. „Bąk”.
tropem-wilczym-2017-46

Po wystąpieniu Jarosława Zielińskiego – ministra spraw wewnętrznych i administracji, posła na Sejm RP, por. Emilia Kimszal z 14 Suwalskiego Dywizjonu Artylerii Przeciwpancernej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego odczytała apel pamięci, po którym kompania honorowa 14 Suwalskiego Dywizjonu wykonała salwę honorową.

Uroczystości związane z Dniem Żołnierzy Wyklętych kontynuowane były przy augustowskim amfiteatrze zlokalizowanym nad jeziorem Necko, gdzie pracownicy CSiR oraz wolontariusze II Liceum Ogólnokształcącego w Augustowie im. Polonii i Polaków na Świecie od rana pracowali na rzecz perfekcyjnej organizacji biegu. Tak, jak i dzień wcześniej rozdawali uczestnikom pakiety startowe zawierające m.in. koszulkę z wizerunkiem jednego z Wyklętych. W spakowaniu pakietów pomogli uczniowie augustowskiego Zespołu Szkół Społecznych STO.

O godz. 12.00 rozpoczęły się biegi na dystansach: 1000 m dla gimnazjalistów, 1963 m oraz na dystansie 5000 m w kategorii open. Sygnałem do startu był wystrzał armaty każdorazowo ładowanej przez żołnierzy 14 Suwalskiego Dywizjonu Artylerii Przeciwpancernej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego, występujących w mundurach z 1939 r.
Zwycięzcy biegów otrzymali okolicznościowe statuetki. Gratulujemy wygranym i wszystkim osobom, które uczestnicząc w biegu, oddały hołd Żołnierzom Wyklętym.

Augustów był jednym z 230 miast w Polsce, gdzie 26 lutego 2017 r. przeprowadzono „Tropem wilczym. Bieg Pamięci Żołnierzy Wyklętych”. Pomysłodawcą i organizatorem ogólnopolskim biegu była Fundacja Wolność i Demokracja, bieg w Augustowie zorganizowali: Burmistrz Miasta Augustowa, Starosta Augustowski, Klub Historyczny im. Armii Krajowej oraz Centrum Sportu i Rekreacji w Augustowie.
tropem-wilczym-2017-63

Bieganie staje się coraz popularniejsze, a bieg dla idei okazał się bardzo atrakcyjną propozycją dla wielu osób. Zainteresowanie biegiem w Augustowie było bardzo duże. Liczba zgłoszeń przekroczyła 300 uczestników, a tyle właśnie przepięknych pamiątkowych medali otrzymaliśmy od fundacji Wolność i Demokracja. Medal na zakończenie biegu otrzymał każdy zarejestrowany biegacz. W Augustowie biegali nie tylko mieszkańcy miasta i okolicy na czele z Wojciechem Walulikiem – Burmistrzem. Na starcie stanęli też biegacze m.in. z Wilna, Olecka, Gołdapi, Białegostoku, Suwałk, Sejn, Sokółki, Ełku, Warszawy. Atmosfera była doskonała, wielki żal, że pogoda sprawiła organizatorom ogromnego figla, mrożąc lodem trasy, świetnie przygotowane w przeddzień biegu. Organizacja uroczystości była jednak profesjonalna, więc zadowoleni uczestnicy wywieźli ze sobą dobry obraz naszego miasta. Szacujemy, że w wydarzeniu wzięło udział około 500 osób, bo biegaczom przyszły kibicować rodziny, znajomi i wszyscy zainteresowani patriotycznym przesłaniem biegu.

Biegom przy augustowskim amfiteatrze towarzyszyły dodatkowe przedsięwzięcia.
Ważnym akcentem obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych była wystawa „Niezłomni ziemi suwalsko-augustowskiej” przygotowana przez 14 Suwalski Dywizjon Artylerii Przeciwpancernej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego. Partnerami projektu był Powiat Augustowski, Klub Historyczny im. Armii Krajowej w Augustowie i Stowarzyszenie Miłośników Historii i Tradycji Żołnierzy Suwalszczyzny. Przy realizacji wystawy wykorzystane zostały materiały Danuty i Zbigniewa Kaszlejów.

Podczas trwania biegu pod amfiteatrem Zespół Szkół Społecznych STO przeprowadził akcję zawiązywania białych i czerwonych kokardek tworzących ostatecznie symbol Polski Podziemnej. Natomiast uczniowie II LO w Augustowie zorganizowali się w patrole, prowadzące akcję rozdawania materiałów promocyjnych o Żołnierzach Wyklętych oraz malowania twarzy narodowymi barwami. Sympatycznym akcentem, było rozdawanie uczestnikom uroczystości przepysznych ciast własnoręcznie wypieczonych przez wolontariuszy z II LO. V Augustowska Drużyna Harcerska „Enigma” zorganizowała sprzedaż biało-czerwonych zniczy, które uczestnicy wydarzenia mogli postawić w drodze powrotnej pod pomnikiem Żołnierzy Wyklętych.

Organizatorami augustowskich obchodów byli: Burmistrz Miasta Augustowa, Starosta Augustowski, Klub Historyczny im. Armii Krajowej oraz Centrum Sportu i Rekreacji w Augustowie, współorganizatorami: 14 Suwalski Dywizjon Artylerii Przeciwpancernej im. Marszałka Józefa Piłsudskiego, II Liceum Ogólnokształcące w Augustowie im. Polonii i Polaków na Świecie, Zespół Szkół Społecznych STO, Augustowskie Placówki Kultury.
Już po raz trzeci augustowski bieg wspierała Ochotnicza Straż Pożarna Augustów – Lipowiec, jak zawsze mogliśmy liczyć na pomoc augustowskiej policji.
Dziękujemy wszystkim uczestnikom i osobom zaangażowanym w organizację obchodów Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych w Augustowie.
Danuta i Zbigniew Kaszlejowie

[Not a valid template]

fot. Wojciech kaszlej

 

Jeśli zarejestrowałaś/eś się na „Tropem wilczym. Bieg Pamięci Żołnierzy Wyklętych” w Augustowie – przyjdź w sobotę 25 lutego 2017 r., między godziną 12.00 a 18.00, na miejską pływalnię (ul. Sucharskiego) po odbiór pakietu uczestnika biegu (w pakiecie będzie też numer startowy).
Wolontariusze z augustowskiego II LO będą wydawać pakiety po okazaniu dokumentu tożsamości i podpisaniu zgłoszenia na bieg. Możesz tu pobrać i wypełnić zgłoszenie na bieg (wymagane od każdego uczestnika). Osoby niepełnoletnie prosimy, by koniecznie przyszły z podpisanym przez rodzica oświadczeniem zgody na udział w biegu – formularz do pobrania.

zgłoszenie oświadczenie „Tropem wilczym. Bieg Pamięci Żołnierzy Wyklętych


oświadczenie rodzica Bieg Tropem Wilczym

Zabierz rodzinę, zaproś znajomych do kibicowania (na nich też czekają niespodzianki) i do zobaczenia w samo południe w niedzielę – 26 lutego br. przy amfiteatrze na ul. Zarzecze (nad jeziorem Necko).

Ważne!
Bieg Pamięci Żołnierzy Wyklętych poprzedzi msza święta w Ich intencji w augustowskiej bazylice NSJ o godz. 9.15. Po niej przemaszerujemy wraz z żołnierzami 14 Suwalskiego Dywizjonu WP pod „Dom Turka” – miejsce kaźni członków antykomunistycznego podziemia a następnie, ulicą Mostową, pod pomnik Żołnierzy Wyklętych poległych na kresach II RP w latach 1944-54.
Dołącz do nas – oddajmy wspólnie hołd Żołnierzom Wyklętym walczącym o wolność, przeciw komunistycznemu zniewoleniu.

Plakat Tropem 2017

18 lutego 2017 | Danuta Kaszlej
Augustów w hołdzie Żołnierzom Wyklętym
 

Zapraszamy w imieniu wszystkich organizatorów i współorganizatorów na obchody Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych w Augustowie – 26 lutego 2017 r. (niedziela).
Plakat Tropem 2017Modlitwa, pamięć, wysiłek fizyczny w hołdzie Niezłomnym.
Dzięki młodym wolontariuszom i partnerom wydarzenia nikt nie będzie się nudził – każdy znajdzie coś dla siebie :).
Elementem oprawy biegu będzie m.in. wystawa „Niezłomni Suwalszczyzny”. Wszystkiego nie ujawnimy, ale jeśli nie możesz biec – przyjdź kibicować biegnącym.
Oddajmy wspólnie hołd Żołnierzom Wyklętym – Niezłomnym, którzy na naszej ziemi trwali do jesieni 1954 r.

Informacje o „Tropem wilczym. Bieg Pamięci Żołnierzy Wyklętych” w Augustowie i regulamin biegu:
http://akklub.pl/aktualnosci/pobiegnij-tropem-wilczym-w-augustowie/

Listy startowe zarejestrowanych dotąd uczestników:
http://tropemwilczym.pl/bieg/augustow/

Rejestracja i opłata 20 zł za bieg (dla gimnazjalistów bieg jest za darmo) do 20 lutego 2017 r. tutaj: http://tropemwilczym.pl/bieg/augustow/zapisy/
Po 20 lutego 2017 r. rejestracja tylko w biurze zawodów w dniu biegu do wyczerpania pakietów startowych i opłacie 40 zł.

 

2 lutego 2017 | Danuta Kaszlej
Pobiegnij „Tropem wilczym…” w Augustowie
 

Augustów - tropem wilczym1

26 lutego 2017 r. zapraszamy augustowian i wszystkich chętnych do uczczenia Żołnierzy Niezłomnych – Wyklętych poprzez udział w biegu „Tropem Wilczym. Bieg Pamięci Żołnierzy Wyklętych” oraz w wydarzeniach towarzyszących.
Organizatorem ogólnopolskim jest Fundacja Wolność i Demokracja, a lokalnymi: Urząd Miasta Augustowa, Powiat Augustowski, Centrum Sportu i Rekreacji w Augustowie oraz Klub Historyczny im. Armii Krajowej w Augustowie.

Bieg organizujemy już po raz trzeci – zapraszamy do obejrzenia zdjęć, bo one najlepiej przypomną wspaniałą atmosferę tego wydarzenia:
zdjęcia z 2015 r fotoreportaż 2015 r.

zdjęcia z 2016 r. fotoreportaż 2016 r.

Pobiec w hołdzie Niezłomnym – Wyklętym można na trzech dystansach: 1000 m (dla uczniów gimnazjów), 5000 m oraz 1963 m. Ostatni dystans symbolizuje datę zastrzelenia w czasie obławy Józefa Franczaka „Lalka”, ostatniego z Wyklętych.

Warunkiem uczestnictwa w biegach jest dokonanie prawidłowej rejestracji na stronie http://tropemwilczym.pl/bieg/augustow/ oraz wniesienie opłaty w wysokości 20,00 zł przy rejestracji lub 40,00 zł w dniu zawodów w biurze zawodów.
Bieg dla gimnazjalistów jest bezpłatny.

Każdy uczestnik zakwalifikowany do biegów/marszu otrzymuje pakiet startowy a w nim: numer startowy, pamiątkową koszulkę, materiały o Żołnierzach Wyklętych, ciepły posiłek  oraz – po zakończeniu biegu – medal pamiątkowy.

Wszystkie szczegóły w regulaminie biegu: Regulamin „Tropem wilczym. Bieg Pamięci Żołnierzy Wyklętych” w Augustowie

Jeśli nie chcesz lub nie możesz biegać – przyjdź, by kibicować i zyskać informacje o żołnierzach polskiego podziemia antykomunistycznego walczących o wolność w latach 1944 – 1963 w obrębie przedwojennych granic RP. Na ziemi augustowsko – suwalskiej toczyli tę walkę do jesieni 1954 r.

O pełnym programie obchodów w Augustowie Narodowego Dnia Pamięci Żołnierzy Wyklętych będziemy informować w kolejnych wpisach.

Dołącz do nas – oddajmy wspólnie hołd Żołnierzom Niezłomnym – Wyklętym!

Profilowe wydarzenia Tropem

 fot. Wojciech Kaszlej

 

 

Ważna konferencja naukowa: najbliższy czwartek – 13.10. 2016 r., g. 10.00 w Archiwum Państwowym w Suwałkach

W programie referat Zbigniewa Kaszleja (Klub Historyczny im. Armii Krajowej w Augustowie), Akta Urzędu Stanu Cywilnego w Augustowie jako źródlo wiedzy o Ofiarach Obławy Augustowskiej z lipca 1945 r.
Poza tym dwóch prof. dr hab., trzech doktorów i … wielu świetnych historyków, w tym regionaliści.
Zachęcamy – liczymy na przyrost wiedzy o sowieckiej zbrodni z lipca 1945 r.
konf-oa-13-10-2016

Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Białymstoku, Wydział Historyczno-Socjologiczny Uniwersytetu w Białymstoku oraz Archiwum Państwowe w Suwałkach zapraszają do udziału w konferencji naukowej „Obława Augustowska – fakty, konteksty, postulaty badawcze”, która odbędzie się 13 października 2016 r. w Archiwum Państwowym w Suwałkach (ul. Tadeusza Kościuszki 69).

Program konferencji:

10.00 Otwarcie konferencji

referaty:

prof. dr hab. Jan Snopko (UwB), Sytuacja społeczno-polityczna w powiecie augustowskim wiosną i latem 1945 r.
prof. dr hab. Grzegorz Motyka (ISP PAN Warszawa), Wojska NKWD Ochrony Tyłów 3 Frontu Białoruskiego 1944–1945
dr Tomasz Łabuszewski (OBBH IPN Warszawa), Cena wolności – Obława Augustowska jako odwet za przywiązanie do polskości
Piotr Łapiński (OBBH IPN Białystok), Bój nad jeziorem Brożane (15 lipca 1945 r.) – mity i rzeczywistość
Zbigniew Kaszlej (Klub Historyczny im. AK w Augustowie), Akta Urzędu Stanu Cywilnego w Augustowie jako źródło wiedzy o Ofiarach Obławy Augustowskiej z lipca 1945 r.

11.50–12.20 Dyskusja

12.20–12.40 Przerwa

Andrzej Matusiewicz (Augustowsko-Suwalskie Towarzystwo Naukowe), „O łaskawe powrócenie z Rossji mego ojca …” – listy dzieci z Filipowa do ministra Hilarego Minca
Tadeusz Radziwonowicz (Archiwum Państwowe w Suwałkach), W drodze do prawdy – rodziny w poszukiwaniach swych bliskich – ofiar Obławy Augustowskiej (od lat czterdziestych po sześćdziesiąte XX w.)
dr Teresa Kaczorowska, Obława Augustowska w oczach świadków historii
dr Jan Jerzy Milewski (OBBH IPN Białystok), Stare i nowe kontrowersje wokół Obławy Augustowskiej
Barbara Bojaryn-Kazberuk (IPN Białystok), Obława Augustowska – próba bilansu

14.20–14.50 Dyskusja

14.50 Podsumowanie konferencji

 

O Obławie Augustowskiej głos z Augustowa
 Autorem wywiadu jest Paweł Cichocki, który honorarium za tekst przekazał na działalność Klub Historyczny im. Armii Krajowej w Augustowie. Dzięki!

Wywiad został opublikowany 10 lipca br., ale miał miejsce na początku marca. Warto uzupełnić go choć informacją, że w międzyczasie Białoruś odmówiła pomocy prawnej w śledztwie dotyczącym Obławy Augustowskiej a zapowiadany wniosek prokuratorski do Rosji nie został jeszcze złożony.
Zapraszamy do lektury:
Co dziś wiemy o Obławie Augustowskiej – rozmowa z Danutą Kaszlej na witrynie Muzeum Historii Polski

 

Zamieszczane od 2015 r. na portalach Centralnego Archiwum Ministerstwa Obrony Federacji Rosyjskiej dokumenty 50. Armii 3. Frontu Białoruskiego pozwoliły zweryfikować i doprecyzować obraz tego, co stało się nad jeziorem Brożane. A jest to miejsce o wyjątkowej randze na mapie pamięci o Obławie Augustowskiej.
Prawda i pamięć – „tylko” i „aż” o to możemy zadbać składając hołd Ofiarom Obławy Augustowskiej w kolejną rocznicę tej sowieckiej zbrodni dokonanej na Polakach. Największej po II wojnie światowej i wciąż nie w pełni wyjaśnionej.
IMG_2459fot. Wojciech Kaszlej

Obława Augustowska w lipcu 1945 r. – podstawowe informacje wprowadzające… 

W dwa miesiące po zakończeniu działań wojennych w Europie – w lipcu 1945 r. – jednostki 50. Armii 3. Frontu Białoruskiego we współpracy z kontrwywiadem wojskowym ZSRS „Smiersz”, przy współudziale polskich funkcjonariuszy i współpracowników Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego, Milicji Obywatelskiej oraz dwóch kompanii 1 Praskiego Pułku Piechoty ludowego Wojska Polskiego, przeprowadziły zakrojoną na ogromną skalę pacyfikację rejonu Puszczy Augustowskiej.

Był to obszar intensywnej działalności Armii Krajowej i jej kontynuacji (od lutego 1945 r.) – Armii Krajowej Obywateli. Żołnierze AKO walczyli o wolną Polskę, przeciw jej sowietyzacji. Od wiosny 1945 r. przejęli kontrolę nad terenem – rozbijali urzędy gmin, posterunki Milicji Obywatelskiej, paraliżując przez to działanie komunistycznej administracji i aparatu represji. Akcje partyzantów były zagrożeniem nie tylko dla narzuconych Polakom przez Stalina władz lokalnych, ale i dla samych Sowietów, gdyż partyzanci atakowali konwoje łupów wojennych z Prus Wschodnich do ZSRS oraz bronili miejscową ludność przed rabunkami i gwałtami, których dopuszczali się czerwonoarmiści.
ZOBACZ CAŁY ARTYKUŁ