30 maja 2026 | Danuta Kaszlej
Cmentarne okruszki – Zenon Zdanewicz
 

Na augustowskim cmentarzu jest grób Zenona Zdanewicza. Lokalizację i fotografię tego grobu odnaleźć można na portalu www.mogily.pl/augustow sektor 26, nr grobu 5406.
Nagrobek niczym nie wyróżniający się na cmentarzu: betonowe obramowanie grobu,
krzyż metalowy z tabliczką o treści:

Ś.P.
ZENON
ZDANEWICZ
ŻYŁ LAT 19
ZM.19.01.1946R
SPOCZYWAJ W POKOJU

Jak widać tekst mało mówiący osobom czytającym tabliczkę.

Na podstawie akt znajdujących się w archiwum białostockiego Oddziału IPN (IPN Bi 3/26), wraz z Bartłomiejem Rychlewskim opracowaliśmy biogram Zenona Zdanewicza i umieściliśmy w naszym „Słowniku biograficznym konspiracji niepodległościowej na Augustowszczyźnie i Suwalszczyźnie 1944-1956”, Kraków 2020, s. 801.
Oto biogram naszego autorstwa:

Zdanewicz (Zdaniewicz) Zenon, ps. „Wenus” – s. Ludwiki, ur. p. 1926 r., mieszkaniec wsi Obuchowizna, gm. Kolnica, pow. Augustów. Wg akt UB zatrzymany 20.01.1946 r., przewieziony w okolice miejsca zamieszkania, gdzie miał wskazać miejsce ukrycia broni. Podjął ponoć próbę ucieczki, podczas której został zastrzelony. W raporcie po jego zabiciu szef PUBP w Augustowie Aleksander Kuczyński napisał, że „został zabity ponieważ był zwierzęcego wyglądu i sprytu”. Wg zeznań matki złożonych w śledztwie prowadzonym w 1957 r. został wyprowadzony przez funkcjonariuszy PUBP w Augustowie dowodzonych przez Piotra Szostaka, który na podwórku kazał mu uciekać, na co Zdanewicz odpowiedział, że uciekać nie będzie, bo nic złego nie zrobił. Po tej odpowiedzi Szostak trzykrotnie uderzył go kolbą karabinu w głowę. Następnie zawleczono go do pobliskiego lasu. Ludwika Zdanewicz, u której w mieszkaniu trwała rewizja, usłyszała kilka strzałów. Następnego dnia dwie kobiety z sąsiedniej wsi Świderek znalazły w lesie ciało Zenona Zdanewicza noszące ślady pobicia oraz świadczące o tym, że pozbawiono go życia strzałem „z przyłożenia” w czoło.

Tyle wiadomości o Zenonie Zdanewiczu, jeżeli ktoś z czytelników posiada informacje dotyczące tej sprawy proszę o kontakt: Zbigniew Kaszlej, tel. 728550940

Zbigniew Kaszlej

Wpis dodano w kategoriach: Aktualności

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *